14 Şubat 2012 tarihinde Bolu İlinden gelen önemli bir haber ulusal basının gündeminde yer almıştır. Söz konusu haberde Vali tarafından yapılan açıklamada, Bolu Anadolu Lisesi’nde çalışmakta olan bir hizmetlide verem hastalığına rastlanması üzerine okulda yapılan değerlendirme sonucunda 12 kişide hastalığın bulunduğunun tespit edildiği ve temizlik görevlisinin de

Verem hastalığı insanlık tarihi kadar eski olan hastalıklardan biridir. Anadolu’da oldukça yaygın olarak bulunan hastalık Cumhuriyet’in ilk dönemlerinde olmak üzere önemli düzeyde ölümlere yol açmıştır. Ülkemizde veremle mücadelede önemli yol alınmış, hastalığın yayılımı durdurulabilmiş ve hastalığa bağlı ölümler kontrol altına alınabilmiştir.

Bununla birlikte halen ülkemizde hastalık bulunmaktadır. Sağlık Bakanlığı tarafından yayınlanan “Türkiye’de Verem Savaşı 2011 Raporu”na göre 17402 kişi verem hastasıdır. Hastalığın toplumdaki sıklığı 100000 nüfusta 24,0 olarak verilmektedir. Bu durum hastalığın halen gündemimizde önemli yer teşkil ettiğini düşündürmektedir.

Verem hastalığının yapısı nedeniyle sosyal yoksunluk içinde bulunan insanları daha fazla etkileme potansiyeli bulunmaktadır. Ancak hastalık toplumun tüm kesimlerini etkileyebilir. Bu nedenle unutulmamalıdır ki bu hastaların yerinde herkes olabilir.

Bugünkü bilgilerimiz hastalıkla mücadelede bize önemli kazanımlar sunmaktadır. Sağlık Bakanlığı Verem Savaş Dispanserleri bu hastaları takip etmekte, yakınlarını taramakta ve hastaların tedavilerini bizzat sağlık personelinin kendisi yapmaktadır.

Hastalıklarla mücadelede halen tedavisini ya da aşısını bulamadığımız hayati bir sorun ise damgalamadır. Damgalama ve beraberinde gelişen ötekileştirme, insanların yeterli bilgi sahibi olamadığı çağlardan günümüze yansıyan, kendilerinden uzak olmalarını istedikleri her şeye karşı geliştirdikleri toplumsal bir reflekstir. Bu refleks çağlar boyunca birçok insanın ya da topluluğun, ötekileştirilmesine, yok sayılmasına, dışlanmasına, işkenceler görmesine, hatta soykırıma uğramasına neden olmuştur. İnsanların damgalanmasında hastalıklar ayrıcalıklı bir yere sahiptir. Özellikle bulaşıcı hastalıklar tarih boyunca milyonlarca insanın toplumdan dışlanmasının nedeni olarak görülmüştür.

Halk arasında ince hastalık olarak bilinen verem de bu hastalıklardan biridir. Günümüzde tanı ve tedavisi mümkün olan verem hastalarından korkmayı gerektiren hiçbir durum yoktur. Verem hastalığının bulaştırıcılığı etkili tedavi ile 2-3 haftada pratik olarak sona ermektedir. Hastalığın bulaştırıcılığının yüksek olduğu dönemlerde, hastaların evlerinde istirahat etmeleri, yakın temasta bulunacak kişilerin taramaya alınması ve hastalık konusunda eğitilmeleri, bulaştırıcılığın önlenmesi açısından önemli uygulamalardır. Hastalığın kontrolü için yakın çevresindekilerin taranması ve gereken durumlarda bu kişilere ilaç verilmesi modern tıbbın gereğidir. Hastalığın saptandığı kişinin işinden olmasının, toplumdan uzaklaştırılmasının ve basının olayı korku filmi fragmanı sunar gibi vermesinin, ülkemizde yapılan verem mücadelesi için olumsuz sonuçlar doğuracağı açıktır. Hastalık nedeni ile kişilerin işlerine son verilmesinin hiçbir haklı gerekçesi yoktur. Aksine bu tür uygulamalar toplumda asla hâkim olunamayacak bir korku ve panik ortamı yaratılmasına ve hastaların ya da hastalık şüphesi taşıyanların sağlık sisteminden kaçmalarına neden olabilir. Sonuçta hastalıkla yapılan mücadele zora girecektir.

Bu nedenle, karar vericileri ve basın mensuplarını, hastalık hakkında toplumu doğru bilgilendirmeye, hastalık nedeniyle hiçbir insanı ya da grubu damgalamamaya özen göstermeye ve konunun uzmanlarına danışmadan hiçbir uygulamada bulunmamaya davet ediyoruz. 18.02.2012

HALK SAĞLIĞI UZMANLARI DERNEĞİ (HASUDER)